Boerenprotest, stikstof en veestapels. Wat is er aan de hand?

Nederland is kampioen stikstofuitstoot. Onze snelwegen, intensieve veehouderij en vliegvelden zorgen ervoor dat we per hoofd van de bevolking tot de grootste vervuilers ter wereld horen. Dit is desastreus voor onze natuur en slecht voor de gezondheid. We zijn inmiddels 80% van de insecten kwijt, de helft van de vogels en minder dan 1% van ons water is ecologisch gezond. Met z’n allen gaan we bijna een jaar eerder dood door luchtvervuiling. Dat kost ons bij elkaar miljarden euro’s. De rechter heeft daarom onlangs bepaald dat er niet meer stikstof mag worden uitgestoten. Dat treft grote uitstoters zoals nieuwe megastallen of snelwegen, maar ook tijdelijke uitstoters zoals het bouwen van woningen, windmolens of voetbalkantines. Bij bouwen komt namelijk stikstof vrij. Dat is dus een groot probleem. Maar we hebben drie oplossingen:

  1. Het verkleinen van de veestapel.
  2. Het terugdringen van de luchtvaart
  3. Maximumsnelheid van 130 km/u naar 100 km/u.

De feiten:

  • We moeten minder stikstof uitstoten.
  • 45% van de totale uitstoot komt van de landbouw.
  • Boeren worden gedwongen steeds meer dieren te houden, omdat zij te lage prijzen krijgen voor hun product.

Het failliet van de bio-industrie

Het systeem van de bio-industrie is failliet. De prijs die boeren krijgen voor hun product is verschrikkelijk laag. Wil je als boer je hoofd boven water houden, dan heb je dus meer dieren nodig en word je gedwongen op die manier je bedrijf te runnen. In 2000 had een varkenshouder gemiddeld nog 504 varkens, nu is dat al naar 1586 varkens gestegen. Een verdriedubbeling. Dat systeem wordt in stand gehouden met miljarden subsidies, die door ons allemaal worden opgebracht. Het grootste deel van onze landbouwproductie wordt tegen dumpprijzen geëxporteerd.

De rol van de politiek

De politiek heeft dat laten gebeuren, door steeds te kiezen voor meer marktwerking. Daardoor hebben multinationals de touwtjes in handen en kunnen zij elke prijs voorstellen die ze willen. Wanneer boeren daar samen tegen in protest komen, kunnen ze strafbaar worden gesteld onder het mom van kartelvorming. De politiek kan regels maken waardoor de positie van de boer sterker wordt.

Stikstof

45% van de stikstofuitstoot komt van de agrarische sector, met name door onze grote veestapel. Maar ook wegverkeer heeft er een aandeel in, en bijvoorbeeld de luchtvaart. Iedereen zal een bijdrage moeten leveren.

  • Minder luchtvaart: korte vluchten vervangen door de trein.
  • Maximumsnelheid naar beneden.

Stikstof heeft grote invloed op de biodiversiteit. In gebieden met veel stikstof, sterven planten, dieren en insecten, die hier niet tegen kunnen uit. We weten al heel lang dat we minder stikstof moeten uitstoten, maar deze kennis is door regerende partijen keer op keer genegeerd. Nu, door de uitspraak van de Raad van State, moet de politiek wel actie ondernemen.

Veestapel verkleinen

Van de 1,7 miljoen dieren die elke dag in Nederland worden geslacht, is 75% voor de export.

Wij kunnen als land niet voor de hele wereld vlees blijven produceren. Daarom stellen wij voor: verklein de veestapel. Help boeren daarbij en compenseer hen daarvoor. Ook de Rabobank moet daarbij helpen. Die bank heeft jarenlang grote winst gemaakt dankzij boeren, door leningen en hypotheken te verstrekken. Terwijl al jaren duidelijk was dat de intensieve veehouderij niet houdbaar was.

Boeren compenseren

In Nederland stoppen er gemiddeld twee boeren per dag. Die boeren kunnen we uitkopen en zij krijgen dan een eerlijke prijs. Met andere boeren, die vlakbij natuurgebieden ondernemen, moeten we onderhandelen. Kunnen zij hun onderneming verplaatsen, of zijn zij ook bereid te stoppen wanneer ze daarvoor gecompenseerd worden? De politiek moet daar lange termijnplannen voor maken. Daar heb je 10 tot 15 jaar voor nodig, en moet je doen samen met de provincies, met de boeren.

Maar het komt erop neer: we moeten toe naar een ander landbouwsysteem, er moet een eerlijke prijs voor producten betaald worden, en er moet een lange termijnpad komen met een duidelijk doel, waarbij landbouw, landschap, natuur en gezondheid weer in balans komen. Dan weten de boeren waar ze aan toe zijn.

Maximumsnelheid omlaag

Het terugbrengen van de maximumsnelheid naar 100 zorgt voor 4% minder stikstofdepositie. Bovendien brengt het de CO2 uitstoot terug met 16% en zorgt het voor minder files en minder ongelukken.

Daarom stellen wij voor: verlaag de maximumsnelheid op de Nederlandse snelwegen naar 100 km/u. Op rondwegen bij de steden wordt de maximumsnelheid 80 km/u of blijft de huidige lagere maximumsnelheid van kracht.

Verbod op groei vliegverkeer

De luchtvaart heeft haar grenzen bereikt. Voor het klimaat, omwonenden en de natuur is minder vliegen veel beter en gezonder. Volgens het RIVM is de luchtvaart jaarlijks goed voor ongeveer één procent van alle stikstof die in Nederland wordt geproduceerd. Maar van alle stikstofuitstoot van de luchtvaart wordt 92% niet meegenomen in de berekeningen. Dat komt er dan deels weer Nederland binnen via het buitenland. Bovendien is de luchtvaart verantwoordelijk voor 6,5% van de CO2-uitstoot in Nederland.

Daarom stellen wij voor: meer treinen, minder vliegen. Stop de oneerlijke concurrentie. De luchtvaartsector draait op subsidie en belastingvoordeel. Zo betalen luchtvaartmaatschappijen geen belasting op kerosine en zit er geen btw op vliegtickets. Het is een politieke keuze om vliegen zo goedkoop te houden.

Goed om te weten dat Nederland het grootste gedeelte van de stikstofemissies in de luchtvaart (nog) niet meetelt in de berekeningen.

Read more
loading